عماد رحمانی: انیمیشن در ایران هنوز کودکانه دیده می‌شود/ جشنواره اصفهان؛ جایی برای نفس‌کشیدن کنار بچه‌ها

عماد رحمانی، کارگردان انیمیشن‌های «افسانه سپهر»، «شمشیر و اندوه» و «نگهبانان خورشید» با انتقاد از غلبه نگاه کودک‌محور در جشنواره‌های داخلی گفت: سلیقه داوری در ایران همچنان انیمیشن را عمدتاً متعلق به دنیای کودکان می‌داند؛ در حالی‌که سینمای جهان سال‌هاست برای مخاطب نوجوان جایگاهی مستقل و جدی قائل شده است.

عماد رحمانی کارگردان انیمیشن در گفت‌وگو با میزان ضمن هشدار نسبت به وضعیت تولید و حمایت از آثار کودک و نوجوان عنوان کرد: برخورد بی‌رحمانه با این حوزه، چه از نظر اقتصادی و چه از منظر حمایت‌های ساختاری، می‌تواند آینده‌ای غم‌انگیز برای جریان فرهنگ‌ساز سینمای کودک و نوجوان رقم بزند.

وی با انتقاد از ضعف تولید و حمایت در سینمای کودک و نوجوان، از علاقه قدیمی خود به جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان اصفهان گفت و تأکید کرد: حضور در کنار بچه‌ها برایم تجربه‌ای ارزشمند و دوست‌داشتنی است؛ تجربه‌ای که آن را یکی از نعمت‌های بزرگ دنیا می‌دانم.

این انیماتور معتقد است انیمیشن ایران هنوز درگیر تلقی سنتی از مخاطب است و جشنواره‌های داخلی نیز بیش از آنکه به ظرفیت‌های نوجوانانه این مدیوم توجه کنند، به سمت آثار کودک متمایل‌اند؛ رویکردی که به گفته او با مسیر طی‌شده در سینمای ژاپن، هالیوود و اروپا فاصله جدی دارد.

غلبه نگاه کودک‌محور بر فضای جشنواره‌های داخلی

کارگردان انیمیشن «افسانه سپهر» با انتقاد از سلیقه داوری و اولویت‌های موجود در فضای انیمیشن ایران بیان کرد: متاسفانه همچنان در ایران، سلیقه داوری به سمت آثار کودک متمایل است. برای نمونه، در جشنواره‌ها، دیپلم افتخار به آثار کودک داده می‌شود؛ حتی خود ما هم سال گذشته با انیمیشن «نگهبانان خورشید» که اثری در حوزه کودک بود، دیپلم افتخار گرفتیم.

وی افزود: این یک میل عمومی را نشان می‌دهد که گویی انیمیشن را تنها متعلق به دنیای کودکان می‌دانند. در حالی که امروز در سینمای دنیا، انیمیشن برای مخاطب نوجوان جایگاه تثبیت شده‌ای دارد. ژاپن مدت‌هاست از این مرحله عبور کرده است و هالیوود و سینمای مستقل اروپا نیز به این سمت حرکت کرده‌اند.

برخورد بی‌رحمانه با حوزه نوجوان؛ آینده‌ای که در خطر است

رحمانی با تاکید بر لزوم احترام به مخاطب نوجوان گفت: ما باید به کار نوجوان احترام بگذاریم. حوزه کودک و نوجوان، حوزه تاثیرگذاری فرهنگی است و اگر با این حوزه، چه از منظر اقتصادی و چه از منظر حمایت‌های ساختاری، تا این حد بی‌رحم برخورد شود، آینده بسیار غم‌انگیزی در انتظار این جریان خواهد بود.

 

تفکیک جشنواره بدون تقویت تولید، رقابت را کاهش می‌دهد

وی درباره جداسازی بخش کودک و نوجوان جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان گفت: به حوزه سینمای رئال ایران تسلط کاملی ندارم، اما در حوزه انیمیشن واقعیت این است که اگر این جدایی اتفاق بیفتد، تعداد آثار به اندازه‌ای کاهش پیدا می‌کند که جشنواره از شکل رقابتی و جذاب خود فاصله خواهد گرفت.

کارگردان انیمیشن «شمشیر و اندوه» افزود: به نظر من بهتر است مشوق‌هایی برای تولید آثار کودک و نوجوان وجود داشته باشد تا سینماگران به سمت فعالیت در این حوزه ترغیب شوند. زمانی در سینمای رئال آثار بسیار بهتری برای کودکان و نوجوانان داشتیم؛ «دزد عروسک‌ها»، «الو الو من جوجوام»، مجموعه «کلاه‌قرمزی» و چند اثر سینمایی قابل توجه دیگر تولید می‌شد، اما امروز در حوزه کودک و نوجوان نمونه‌های شاخص چندانی نداریم.

 

ابتدا باید حوزه کودک و نوجوان را تقویت کرد

وی ادامه داد: به نظرم ابتدا باید حوزه کودک و نوجوان را تقویت کنیم و مشوق‌ها را به سمت تولید آثار این حوزه ببریم؛ چراکه سینمای کودک و نوجوان حوزه‌ای فرهنگ‌ساز است. پس از آن، تفکیک جشنواره می‌تواند تاثیر مثبتی داشته باشد.

کارگردان انیمیشن «نگهبانان خورشید» درباره جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان اصفهان گفت: من این جشنواره را از دوران کودکی بسیار دوست داشتم و علاقه‌ام به آن ارتباطی با این موضوع ندارد که حالا فیلم می‌سازم. این جشنواره بسیار لذت‌بخش است و بودن در کنار بچه‌ها تجربه‌ای ارزشمند به شمار می‌رود. به نظرم هیچ نعمتی در دنیا بزرگ‌تر از بودن با بچه‌ها نیست و از این جنبه، جشنواره اصفهان برای من بسیار دوست‌داشتنی است.